رونمایی از دستیاران هوش مصنوعی دستگاههای اجرایی
در روز گذشته معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری از دستیاران هوش مصنوعی ویژه دستگاههای اجرایی رونمایی کرد. این رونمایی نشانهی شروع مسیر طولانی به سوی رسیدن به کارایی واقعی این چتباتها بود.
به گزارش یک منبع، معاونت علمی مسئولیت نظارت بر پیشرفت پروژههای هوش مصنوعی دستگاهها را بر عهده دارد. سامانههای مذکور قرار است با شناسایی نیازهای دقیق هر دستگاه، بخشی از اطلاعات عمومی و اختصاصی آنها را پردازش کنند. با این حال، در مراسم رونمایی، ضعفهایی آشکار شد؛ از جمله کمبود داده و استفاده از اطلاعات قدیمی. برخی از این دستیاران حتی برای پاسخ به پرسشها به اسناد و قوانین سال ۱۳۹۵ استناد میکردند.
نقاط ضعف دستیاران هوش مصنوعی
«حسین افشین»، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان رئیسجمهور، در این نشست با ارائه پرامپتهای مختلف تلاش کرد نحوهی پاسخگویی این چتباتها را به نمایش بگذارد. نتایج نشان داد که بسیاری از آنها در شیوهی ارائه و دقت اطلاعات ضعف دارند و حتی درک درستی از پرسشها پیدا نمیکنند.
برخی از این دستیاران به عمد محدود شدهاند. برای نمونه، دستیار هوشمند وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در پاسخ به پرسش «آبوهوای تهران چطور است؟» گفت: «من فقط به سوالات مرتبط با وزارت تعاون پاسخ میدهم.» افشین این رویکرد را نقد کرد و گفت: «هوش مصنوعی باید بتواند به نیاز کاربر پاسخ دهد. صرفاً بازگو کردن قوانین، هوشمندسازی نیست و باید توانایی پاسخگویی عمومی هم داشته باشد.»
یکی از نکات مهم این پروژهها این است که دستیاران هوش مصنوعی قرار نیست اطلاعات خود را از خبرگزاریها یا منابع آزاد دریافت کنند، بلکه دادهها باید توسط ادمینها بارگذاری شود. این موضوع وابستگی شدیدی به همکاری دستگاههای اجرایی در بهاشتراکگذاری اطلاعات ایجاد میکند؛ همکاریای که میزان آن هنوز مشخص نیست.
پیشنهاد مطالعه: با گوگل کروم 124 میتوانید هر وبسایتی را به اپ تبدیل کنید + عکس
افشین در پاسخ به این پرسش که آیا لازم است مدل زبانی اختصاصی ساخته شود، توضیح داد: «هدف ما صرفاً ساخت یک پوسته نیست. توسعه فنی بر عهده تیم تخصصی معاونت علمی است و دستگاهها فقط باید نیازها و درخواستهای خود را اعلام کنند.»
در مراسم رونمایی، چند نمونه از دستیارهای هوش مصنوعی نیز معرفی شدند؛ از جمله «یارینو» که توسط شرکت نکسینو توسعه یافته، «همزیست» محصول دانشگاه تربیت مدرس با تمرکز بر حوزه محیطزیست، «ویر» بهعنوان دستیار هوشمند استاندار که دانشگاه ایلام آن را ساخته و همچنین دستیار رسانهای هوش مصنوعی که شرکت دیتاک آن را ارائه کرده است.
معاونت علمی این مراسم را با عنوان «ارائه نسخه اولیه دستیاران هوش مصنوعی دستگاههای اجرایی» برگزار کرد اما مسئلهای که واضح به نظر میرسید، آماده نبودن این پروژههاست. بسیاری از این پروژهها با وجود دسترسی داشتن به اطلاعات و همکاری با دستگاهها، از مقصد نهایی بسیار دورند. این دستیاران با وجود اطلاعاتی که تنها در دسترس آنهاست باید بتوانند خروجی بهتری داشته باشند اما همان گونه که در جلسهی تست شد، ChatGPT تنها با بهرهگیری از اطلاعات عمومی، پاسخ بهتری نسبت به این چتباتها داد.
معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان رئیسجمهور، اعتقاد دارد که این پروژهها تنها یک پوسته نیستند و قرار است عملکردی مجزا از چتباتهای دیگر داشته باشند. با این حال نشست امروز نشان داد که حتی پیادهسازی یک پوسته کارآمد نیز برای این پروژهها چالشبرانگیز است، چه برسد به توسعه کامل و مستقل آنها.
پیشنهاد مطالعه: مانیتور گیمینگ جدید لنوو معرفی شد؛ 27 اینچی 2K با قیمت 195 دلار_فرنگی
«مدل زبانی» یا «پوسته»؟
نشست امروز بیش از آنکه یک رونمایی رسمی باشد، به آزمایشی برای سنجش عملکرد دستیارهای هوش مصنوعی شباهت داشت؛ آزمایشی که شاید بهتر بود معاونت علمی در فضایی خصوصی و صرفاً با حضور توسعهدهندگان این چتباتها برگزار میکرد. دلیل این موضوع، آماده نبودن و به بیان دقیقتر، نداشتن صلاحیت لازم این سامانهها برای استفاده در دستگاههای اجرایی است.
از آنجایی که دولت تصمیم دارد از این هوش مصنوعیها در تصمیمگیریها استفاده کند، دقت و ارائه پاسخ صحیح نقشی حیاتی دارد و همین حساسیت، روند توسعه این ابزارها را دشوارتر میکند. در جریان جلسه، نماینده وزارت امور خارجه اعلام کرد که در استفاده از «دستیار رسانهای هوش مصنوعی» با مشکل مواجه شده و این سامانه نتوانسته عملکرد درستی ارائه دهد.
برخی نمایندگان دیگر دستگاهها نیز در این نشست حضور نداشتند، اما به نظر میرسد در صورت حضور، بازخورد آنها تفاوت چندانی با تجربه وزارت خارجه نداشت. معاونت علمی در پایان نشست تاکید کرد که ماه آینده در جلسهای قرار است دوباره این دستیاران هوش مصنوعی، مورد بررسی قرار بگیرند.